من و تو، مارتین بوبر

من و تو مارتین بوبر ترجمه‌ی ابوتراب سهراب، الهام عطاردی نشر فرزان روز ۲۱۴ صفحه، کاغذ تحریر کیفیت: نو ایده‌ی مرکزی بوبر در کتاب «من و تو» این است که انسان می‌تواند با دو روش متفاوت با جهان ارتباط برقرار کند. روش اول را بوبر، راه «منآن» می‌نامد. در این روش انسان با دیگری به‌مثابه‌ی شیء، وسیله و ابزار مواجه می‌شود به نحوی که دیگری به مجموعه‌ای از کیفیات و کمیات تقلیل می‌یابد. به عقیده‌ی بوبر عمدۀ ارتباطات جهان مدرن از این سنخ است. اما راه دوم ارتباط با دیگری و با جهان، طریقه‌ی «منتو» است. در این روش، من در مواجهه با دیگری، آن را نه به مثابه‌ی شیء، بلکه به عنوان یک موضوع، یک انسان یا یک غایت فی‌نفسه احراز می‌کنم. در این حالت من تبدیل به یک من محترم و پاسخگو می‌گردد و با دیگری به مثابه‌ی یک کل منحصر‌به‌فرد و تقلیل‌ناپذیر مواجه می‌شود. نکته‌ی قابل توجه این است که بوبر این نحوه‌ی مواجهه را محدود به رابطۀ دو انسان نمی‌داند و آن را به طبیعت، هنر و مفاهیم نیز تسری می‌دهد. مارتین بوبر از تحلیل خود از رابطه‌ی «منتو» راهی به سوی یک واقعیت نامتناهی، یعنی خدا‌ می‌گشاید. وی به نحوی عجیب و شاهکارگونه‌ای استدلال می‌کند که خدا حضوری زنده است که می‌توان با آن مواجه شد و آن را «تو» خطاب کرد. اینچنین، خدا برای بوبر یک مفهوم عقلانی یا یک متعلق تجربه‌ی احساسی نیست، بلکه یک «تو» سرمدی و غایت هرگونه «منتو» است. به واقع خداوند یک واقعیت درونی و رابطه‌ای است که در جهان و در وجود انسان تجلی می‌یابد. بدون هیچ شکی می‌توان گفت «من و تو» کتابی بسیار تأثیرگذار است که خواننده را نه تنها از لحاظ فکری، بلکه به لحاظ وجودی و معنوی نیز جذب و درگیر می‌سازد.