
مارکس انسانشناس، تامس پترسون
📚مارکس انسانشناس
🌊تامس پترسون
🌊ترجمهی مهرداد امامی
🌊نشر لاهیتا
📜کاغذ تحریر، ۳۲۸ صفحه
🍀کیفیت: نو
کتاب مارکس انسانشناس اثر تامِس پَترسون مواجههای مستقیم یا گفتوگویی مفصل است با آنچه مارکس درحقیقت بیان میکرد. بنابراین به خود آثار مارکس میپردازد نه آثار نویسندگان بعدی در سنت مارکسیستی. اما چنانکه نویسندهی این اثر میگوید خلاصشدن از مباحث و بینشهای مفسران بعدی اندیشهی مارکس، خواه همدل با او خواه ناهمدل، دشوار است، زیرا خود او در فضای فکری و اجتماعیای به کار و پژوهش پرداخته که مفسران یادشده در آن قلم زده و آثارشان خوانده شده است. کتاب حاضر بیشتر اثری مارکسی است تا مارکسیستی و بر این اساس نه دربارهی مارکسیسم و انسانشناسی است و نه انسانشناسی مارکسیستی.
کارل مارکس را عمدتاً یک رادیکال سیاسی، اقتصاددان، و گاهی حتی فیلسوف به حساب آوردهاند، اما به ندرت او را انسانشناس دانستهاند. میدانیم که مارکس در نخستین سال تحصیلش در دانشگاه برلینْ دورهی آموزشی انسانشناسی را با تدریس هنریک استفنز گذراند و در درسگفتارهای کارل ریتر شرکت جست. مارکس در این دوره با دو جریان انسانشناسی تجربی و فلسفی آشنا شده و توجه او بیشتر به سنت تجربی معطوف بوده است. همکاری او با انگلس، نویسندهی وضع طبقهی کارگر انگلستان که به تعبیری نخستین اثر مردمنگارانهی شهری بود، جریان تجربی و اهمیت روزافزون آن را در کانون توجه او قرار داد.
کتاب مارکس انسانشناس با تمرکز بر این علاقهی نظری مارکس دو هدف را دنبال میکند. نخست بررسی آن چیزی که نظریهپرداز اجتماعیای نظیر مارکس از مباحث انسانشناختیِ پس از اواسط قرن هجدهم استنتاج کرده و به طرق گوناگون تأثیرات سازنده یا شکلدهندهای بر اندیشهی وی گذاشته بود. دوم توجه به میراث حقیقی او یا امکانی که این میراث برای مواجهشدن با مسائل مهم انسانشناختی امروز در اختیار ما میگذارند. البته بیشتر تأکید بر مسائلی است که مارکس حرف مستقیمی دربارهشان نزده است. هدف پاسخ به این پرسش است که او در باب مباحث انسانشناسی تجربی امروزه چه حرفی برای گفتن دارد. مباحثی از قبیل تکامل نوع انسان، خاستگاه و پیآمدهای ارتباط نمادین با زبان و از طریق زبان، رشد شخصیت، ساختار دولت و از همه مهمتر سمتوسوی آیندهی انسانشناسی.
#مارکس_انسان_شناس
#تامس_پترسون