

سرودهای روشنایی: جستاری در شعر باستان و میانه و سرودهای مانوی، ابوالقاسم اسماعیلپور
📚سرودهای روشنایی: جستاری در شعر ایران باستان و میانه و سرودهای مانوی
🌊ابوالقاسم اسماعیلپور
🌊نشر اسطوره و نشر پژوهشگاه میراث فرهنگی
📕جلد گالینگور روکشدار، قطع وزیری
📜کاغذ تحریر، ۵۳۶ صفحه
🍀کیفیت: نو
کتاب حاضر پژوهشی است در زمینهی شعر ایران باستان، که به بررسی سرودههایی میپردازد که در دورهها و به زبانهای گوناگون در این سرزمین پدید آمدهاند. اثر از دو بخش اصلی تشکیل شده است.
بخش نخست به تحلیل و بررسی شعر ایران باستان و میانه اختصاص دارد و ضمن تبیین ویژگیهای کلی و فنی شعر ایرانی از کهنترین ادوار تا سدههای نخستین پس از اسلام، نمونههایی از اشعار هر دوره را نیز دربر میگیرد. در این بخش، سرودههای هند و ایرانی (ودایی و سنسکریت)، اشعار ایرانی باستان (اوستایی و پارسی باستان)، اشعار ایرانی میانه (پارتی و پارسی میانه) و نیز سرودههای فارسی به شیوهی منظوم ایرانی میانه — از جمله اشعار هجایی، فهلویات و ترانههای محلی — بررسی شدهاند.
بخش دوم به سرودهای مانوی، مهرنامگ، و پارههایی از زبور مانوی و سرودنامهی سغدی مانوی اختصاص دارد. سرودهای مانوی در چند دستهی موضوعی تنظیم شدهاند که این تقسیمبندی بر اساس الگوی مری بویس صورت گرفته است. متن سرودهها نیز بر پایهی قرائت و حروفنویسی او آورده شده و ترجمهی یادداشتها و تفسیرهای ارزشمند وی نیز در کنار آنها آمده است.
نویسنده بر این باور است که شعر اصیل ایرانی از دورهی هند و ایرانی (نیمهی دوم هزارهی دوم پیش از میلاد) آغاز میشود و سیر تکوینی آن را باید در سرودههای گاثایی بازجُست. بر این اساس، او دو دورهی اصلی برای شعر فارسی قائل است:
۱. از هزارهی نخست پیش از میلاد تا سدهی نهم میلادی (سوم هجری)
۲. از سدهی سوم هجری تا روزگار کنونی.
همچنین، دورهی نخست را به چهار مرحله تقسیم میکند:
۱. دورهی هند و ایرانی
۲. دورهی ایرانی باستان
۳. دورهی ایرانی میانه
۴. دورهی اشعار فارسی به شیوهی منظوم ایرانی میانه.
#سرودهای_روشنایی
#ابوالقاسم_اسماعیل_پور